Cuộc chiến hỗ trợ thiết bị cũ: khi Amazon “quay lưng” còn Kobo vẫn “mở cửa”

Gần đây, cộng đồng người dùng máy đọc sách đang xôn xao trước thông báo mới nhất từ Amazon về việc ngừng hỗ trợ hàng loạt thiết bị Kindle đời cũ. Trong khi đó, đối thủ Kobo lại ghi điểm mạnh mẽ khi tung ra bản cập nhật cho những chiếc máy đã 15 năm tuổi. Động thái trái ngược này đã tạo ra một làn sóng phản ứng đa chiều từ dư luận.

Amazon “khai tử” các dòng Kindle trước 2013

Amazon đã bắt đầu gửi email thông báo tới người dùng về việc sẽ chính thức ngừng hỗ trợ tất cả các máy Kindle ra mắt từ năm 2012 trở về trước, bắt đầu từ ngày 20 tháng 5 năm 2026. Danh sách này ảnh hưởng đến rất nhiều người vì nó bao gồm toàn bộ các máy Kindle từ thế hệ thứ 1 đến thứ 5, chẳng hạn như Kindle Keyboard, Kindle DX, Kindle Touch, Kindle 4, 5 và cả Kindle Paperwhite thế hệ đầu tiên.

Vậy điều này có ý nghĩa gì? Kể từ ngày cắt giảm, người dùng sẽ không thể truy cập cửa hàng sách, không thể tải sách mới từ Amazon, và tính năng gửi sách không dây Send-to-Kindle cực kỳ tiện lợi cũng sẽ ngừng hoạt động. Nguyên nhân được Amazon đưa ra là do các thiết bị cũ không còn hỗ trợ các chứng chỉ bảo mật TLS và SSL hiện đại cần thiết để kết nối an toàn với cửa hàng. Hơn nữa, những máy này sẽ mất khả năng đăng ký vào tài khoản Amazon, gây khó khăn lớn nếu bạn lỡ reset máy (khôi phục cài đặt gốc) hoặc mua bán trên thị trường máy cũ.

Tuy nhiên, chiếc Kindle cũ của bạn sẽ không biến thành “cục gạch”. Bạn vẫn có thể đọc những cuốn sách đã được tải sẵn trên máy, và quan trọng nhất là bạn vẫn có thể chép sách (sideload) vào máy thông qua cáp USB. Để xoa dịu người dùng, Amazon cũng đang gửi tặng mã giảm giá 20% cùng với tín dụng mua sách cho những khách hàng bị ảnh hưởng để họ nâng cấp lên máy mới.

Kobo ghi điểm khi vẫn hỗ trợ máy đọc sách 15 năm tuổi

Trái ngược hoàn toàn với Amazon, Kobo lại đang nhận được nhiều lời khen ngợi khi vẫn tiếp tục hỗ trợ các mẫu e-reader cũ của mình, thậm chí lùi xa tới tận 15 năm.

Cụ thể, chiếc Kobo Touch ra mắt từ năm 2011 vẫn nhận được bản cập nhật phần mềm. Gần đây nhất, Kobo đã tung ra phiên bản cập nhật 4.38.23684 cho hầu hết các dòng máy tính từ thời Kobo Touch để sửa lỗi liên quan đến việc cập nhật thông tin thẻ tín dụng trên cửa hàng. Dù Kobo từng ngừng hỗ trợ hai mẫu máy đầu tiên và chiếc Kobo Mini, nhưng phần lớn các thiết bị E Ink cũ khác của hãng vẫn hoạt động tốt và được vá lỗi khi cần thiết.

Phản ứng của dư luận: Phẫn nộ, thuyết âm mưu và cả sự thực tế

Sự việc này đã thổi bùng lên một cuộc tranh luận sôi nổi trên các diễn đàn và mặt báo:

• Sự giận dữ và tin đồn thất thiệt: Trên các mạng xã hội như Reddit, nhiều người dùng đã vô tình lan truyền thông tin sai lệch rằng Amazon đang “phá hỏng” (bricking) hoàn toàn các máy cũ, khiến nhiều người hoang mang. Không ít các trang tin công nghệ và tạp chí đã lợi dụng làn sóng này để kêu gọi người dùng tẩy chay Kindle và chuyển sang ủng hộ các thương hiệu khác như Kobo hay BOOX.
• Thuyết âm mưu về DRM (Bản quyền kỹ thuật số): Rất nhiều người dùng tinh ý đã chỉ ra một “sự thật” đằng sau quyết định của Amazon. Các dòng máy bị ngừng hỗ trợ là những máy không thể đọc được định dạng mã hóa KFX mới siêu bảo mật của Amazon. Việc vô hiệu hóa các máy cũ này bị nghi ngờ là một nước đi nhằm ngăn chặn người dùng loại bỏ DRM khỏi sách điện tử để sao lưu thành bộ sưu tập cá nhân.
• Góc nhìn thực tế: Bất chấp những ồn ào, nhiều người cho rằng phản ứng của dư luận đang bị thổi phồng. Thực tế, một thiết bị điện tử được hỗ trợ trong 15 năm đã là một vòng đời rất dài, nhất là khi pin của máy có lẽ đã chai từ lâu. Trung bình, người dùng Kindle hiện nay không còn dùng những cỗ máy 14 năm tuổi để mua sách nữa, họ ưu tiên các dòng máy mới với trải nghiệm lật trang nhanh, màn hình sắc nét hoặc đọc qua ứng dụng trên điện thoại.

Tóm lại, việc công nghệ cũ bị đào thải là quy luật tất yếu. Dù quyết định của Amazon khiến nhiều người hoài cổ tiếc nuối và giúp Kobo ghi điểm mạnh mẽ nhờ sự kiên trì hỗ trợ thiết bị cũ, thiết bị Kindle đời sâu của bạn vẫn có thể sống tiếp sứ mệnh của nó nếu bạn biết cách chép sách thủ công qua cáp kết nối.